Στην επίθεση ειρήνης απαντούν με... πόλεμο

Η Αγκυρα δεν έδειξε να συγκινείται από τις «ευαισθησίες» του Ελληνα πρωθυπουργού, ο οποίος απευθύνθηκε με ειλικρινή γλώσσα στο «κατεστημένο» της τουρκικής διπλωματίας
Κατευναστικά μηνύματα προς την Αγκυρα με παράλληλη προσπάθεια «στεγανοποίησης» της διαδικασίας επαναπροσέγγισης από κινήσεις έμπρακτης αμφισβήτησης της ελληνικής κυριαρχίας έστειλαν η συνάντηση των πρωθυπουργών των δύο χωρών και η ομιλία του Γ. Παπανδρέου προς την ελίτ των Τούρκων διπλωματών στο Ερζερούμ.

Ο Γ. Παπανδρέου εκμεταλλεύθηκε την ευκαιρία που του δόθηκε στο Ερζερούμ για να απευθυνθεί στο «κατεστημένο» της τουρκικής διπλωματίας και να εξηγήσει με ειλικρινή γλώσσα τις αιτίες των ελληνικών ανησυχιών και συγχρόνως να πείσει για την αποφασιστικότητα της κυβέρνησής του για βελτίωση και εξομάλυνση των διμερών σχέσεων. Η Αγκυρα παρ' όλα αυτά δεν έδειξε να συγκινείται από τις «ευαισθησίες» της Αθήνας και έτσι ακόμη και την ώρα που οι κ. Παπανδρέου και Ερντογάν έκαναν δηλώσεις την Παρασκευή, τα τουρκικά μαχητικά παραβίαζαν τον ελληνικό εναέριο χώρο στο Αιγαίο.

Το... γκριζάρισμα.
Τα ερωτήματα που έθεσε ο Γ. Παπανδρέου στους Τούρκους διπλωμάτες για το «τι επιδιώκουν με τις

παραβιάσεις» έχουν μόνο ρητορική αξία, καθώς η απάντηση δίνεται επί του πεδίου με την καθημερινή αμφισβήτηση όχι πλέον του εναέριου χώρου, αλλά και της εθνικής κυριαρχίας, με το γκριζάρισμα της κυριότητας ακόμη και κατοικημένων νησιών, όπως το Αγαθονήσι. Ο κ. Παπανδρέου όμως έσπευσε στο Ερζερούμ να διαφοροποιήσει τον Τ. Ερντογάν από την πολιτική που στρέφεται εναντίον της χώρας μας, εκθειάζοντας τις «αγαθές προθέσεις» του Τούρκου πρωθυπουργού:

«Γνωρίζω, Ταγίπ, ότι έχεις συνειδητά επιλέξει να συμβάλεις σε μια νέα σχέση ειρήνης και συνεργασίας με την Ελλάδα» δήλωσε ο Ελληνας πρωθυπουργός, απαλλάσσοντας πρακτικά την τουρκική κυβέρνηση από την ευθύνη των όσων συμβαίνουν στο Αιγαίο.

Κορυφαίο θέμα για την Τουρκία παραμένει όμως η ευρωπαϊκή προοπτική της χώρας, ζήτημα το οποίο συνδέεται κυρίως τόσο με το Κυπριακό όσο και με τα ανθρώπινα και μειονοτικά δικαιώματα. Το γεγονός ότι ο κ. Παπανδρέου επέκρινε τις παραβιάσεις ενώπιον των Τούρκων διπλωματών μικρή, πέραν της συμβολικής, σημασία έχει, καθώς δεν εστιάζεται η «πηγή του κακού». Οι παραβιάσεις αποτελούν συγκεκριμένη μορφή αμφισβήτησης του εύρους του ελληνικού εναέριου χώρου, ενώ οι υπερπτήσεις αμφισβητούν σαφώς και την ελληνική κυριαρχία και δεν μπορεί να αντιμετωπίζονται ως απλά «συμπτώματα» αντιδράσεων του τουρκικού κατεστημένου.

Για την Αγκυρα όμως μείζον θέμα παραμένει η σχέση της με την ΕΕ, καθώς διαπιστώνει πια ότι ακόμη κι αν λυθεί το Κυπριακό, όση υποστήριξη αν έχει κι από την Ελλάδα, τα εμπόδια που τίθενται από τις άλλες ευρωπαϊκές χώρες δεν μπορεί να ξεπερασθούν. Ο κ. Ερντογάν απείλησε ουσιαστικά τους «27» ότι «η χώρα του, όπως όλα τα παλικάρια, έχει αντοχές, όχι όμως ανεξάντλητες», και τα «πενήντα χρόνια υπομονής» στον προθάλαμο της Ευρώπης «οδηγούν στα όριά της την υπομονή της Τουρκίας».

Η τουρκική πλευρά όμως κάθε άλλο παρά διευκόλυνε την ελληνική κυβέρνηση, που ήθελε να προσδώσει έναν τουλάχιστον πανηγυρικό χαρακτήρα στην επίσκεψη Παπανδρέου στο Ερζερούμ.

Μπαράζ παραβιάσεων

• Την τελευταία εβδομάδα υπήρξαν συνεχείς παραβιάσεις του ελληνικού εναέριου χώρου και υπερπτήσεις τουρκικών μαχητικών πάνω από ελληνικά νησιά και βραχονησίδες. Παρά τις προσωπικές παρεμβάσεις του κ. Δρούτσα προς τον Α. Νταβούτογλου οι προκλήσεις συνεχίστηκαν.
• Ενδεικτικό των τουρκικών προθέσεων είναι ότι με αφορμή την υπόθεση αγνοούμενου ψαρά οι τουρκικές αρχές εξέδωσαν το πρωί της Παρασκευής ΝΟΤΑΜ, με την οποία διατύπωναν τη γνωστή διεκδίκηση για το δικαίωμα Ερευνας και Διάσωσης μέχρι το μέσο του Αιγαίου, πέριξ του 25ου μεσημβρινού. Η τουρκική ΝΟΤΑΜ (Α0069/11) χαρακτήριζε την περιοχή με συντεταγμένες 385530Ν-0255330 Ε, 384700Ν-0254100 Ε και 384200Ν-0261430 Ε, περιοχή που επιχειρησιακά εντάσσεται σε ό,τι αφορά την έρευνα και διάσωση στην τουρκική δικαιοδοσία.

Στις 9 Φεβρουαρίου
Νίμιτς και Σκοπιανοί... επενδύουν στη συνάντηση της Νέας Υόρκης

Εικόνα κινητικότητας στο Σκοπιανό επιχειρεί να προσδώσει η κυβέρνηση Γκρούεφσκι, μεγεθύνοντας τη σημασία της συνάντησης την οποία θα έχουν ο Αμερικανός διεθνής μεσολαβητής Μάθιου Νίμιτς και οι διαπραγματευτές των δύο χωρών, Αδαμάντιος Βασιλάκης και Ζ. Γιόλεφσκι. Μετά από σειρά διαρροών σε σκοπιανά Μέσα Ενημέρωσης για επικείμενη πρόσκληση του κ. Νίμιτς προς τα δύο μέρη στις 27 Ιανουαρίου, ο κ. Νίμιτς εξέδωσε ο ίδιος ανακοίνωση καθορίζοντας τη συνάντηση για τις 9 Φεβρουαρίου, θέλοντας εκτός των άλλων να δείξει ότι η πρωτοβουλία των κινήσεων ανήκει ακόμη στον ίδιο.

Η ελληνική πλευρά χαρακτηρίζει «άτυπη» τη συνάντηση θεωρώντας πάντως ότι μετά από αρκετούς μήνες είναι χρήσιμη η επαφή με τον διεθνή μεσολαβητή, ώστε να γίνει συνολική αξιολόγηση του σημείου όπου βρίσκεται η διαδικασία. Μέχρι στιγμής, πάντως, δεν φαίνεται να έχει υπάρξει η οποιαδήποτε μετακίνηση της σκοπιανής πλευράς από την ανελαστική θέση της και έτσι δεν μπορεί να υπάρξει σημείο επαφής σε αυτό που αποτελεί την ύστατη διαπραγματευτική γραμμή για την Ελλάδα, τη σύνθετη ονομασία με γεωγραφικό προσδιορισμό για όλες τις χρήσεις. Η έλλειψη προόδου είναι και η αιτία που ο κ. Νίμιτς προτίμησε τελικά τη συνάντηση της Νέας Υόρκης από την περιοδεία στις δύο πρωτεύουσες, όπως ήταν ο αρχικός σχεδιασμός του Αμερικανού διαμεσολαβητή.

Κυπριακό
Ο Γιώργος έθεσε ζήτημα κατοχής και ο Ταγίπ πολυμερούς διάσκεψης

Στο Κυπριακό ο κ. Παπανδρέου τόνισε κατηγορηματικά ότι η «διεθνής κοινότητα δεν πρόκειται να νομιμοποιήσει την εισβολή» και «η ευρωπαϊκή πορεία της Τουρκίας δεν πρόκειται να ολοκληρωθεί όσο συνεχίζεται η κατοχή», προσθέτοντας όμως ότι «γι' αυτό πρέπει να ενώσουμε τις προσπάθειές μας για τη λύση του Κυπριακού».

Η αναφορά αυτή όμως μπορεί να ερμηνευθεί αντίστροφα, καθώς ουσιαστικά η άρση της παράνομης κατοχής της βόρειας Κύπρου συνδέεται ευθέως με τη λύση του Κυπριακού ή την ένταξη της Τουρκίας στην Ευρωπαϊκή Ενωση.

Σε ό,τι αφορά την ουσία του Κυπριακού ο κ. Ερντογάν επανέφερε έστω και εμμέσως την πρότασή του για πολυμερή διεθνή διάσκεψη για το Κυπριακό, πρόταση που οδηγεί ουσιαστικά στην άσκηση πίεσης προς την ελληνοκυπριακή πλευρά, καθώς η προτεινόμενη διάσκεψη θα εξέταζε θέματα στα οποία δε έχει υπάρξει η οποιαδήποτε σύγκλιση μεταξύ των δύο κοινοτήτων. Μια τέτοια διάσκεψη, όπως την περιέγραψε ο κ. Ερντογάν, θα οδηγούσε και στην εξομοίωση του Προέδρου της Κυπριακής Δημοκρατίας με τον εκπρόσωπο της τουρκοκυπριακής κοινότητας.

Ζήτησε νομιμοποίηση.
Η αναφορά του κ. Παπανδρέου στο Οικουμενικό Πατριαρχείο συνδέθηκε από τουρκικής πλευράς με τη Θράκη. Ο κ. Ερντογάν μάλιστα συνέδεσε άμεσα το Οικουμενικό Πατριαρχείο με το καθεστώς των μουφτήδων, ζητώντας τη νομιμοποίηση των ψευδομουφτήδων με το επιχείρημα ότι ο Οικουμενικός Πατριάρχης δεν διορίζεται (καθώς είναι γνωστό το καθεστώς υποβολής τριπρόσωπου ψηφοδελτίου προς έγκριση στη Νομαρχία Κωνσταντινουπόλεως).

ΝΙΚΟΣ ΜΕΛΕΤΗΣ
nmeletis@pegasus.gr